Ticaret Bakanlığı, dijital mecralarda giderek artan reklam ve pazarlama faaliyetlerine karşı tüketiciyi daha etkin bir şekilde koruma hedefiyle hazırlanan yeni düzenlemeleri yürürlüğe alıyor. Haber Merkezi’nin aktardığı bilgilere göre, 1 Temmuz 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak duyurulan Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği’ndeki söz konusu değişiklikler, 1 Ağustos 2026 tarihi itibarıyla resmen uygulanmaya başlanacak.
Bakanlığın sosyal medya hesaplarından “10 yeni kural” başlığıyla paylaşılan düzenlemeler; hedefli reklamlar, sosyal medya etkileyicilerinin (influencer) tanıtımları, indirim kampanyaları, yapay zekâ içerikleri, çevresel iddialar, takviye edici gıdalar ve tüketici yorumları gibi birçok alanda yeni yükümlülükler getiriyor.
DİJİTAL PAZARLAMA VE SOSYAL MEDYADA YENİ KISITLAMALAR
Yeni düzenlemeyle birlikte, çocuklara yönelik kişisel verilere dayalı profilleme yöntemleri kullanılarak hedefli reklam yapılması tamamen yasaklandı. Hedefli reklamcılık uygulamalarında da tüketicilere daha fazla kontrol hakkı verildi. Reklam veren şirketler, reklamın hangi kriterler kullanılarak tüketiciye gösterildiğine ve bu kriterlerin nasıl değiştirilebileceğine dair doğrudan ve kolay ulaşılabilir bilgileri sunmakla yükümlü kılındı.
Ayrıca, kamuoyunda “influencer” olarak bilinen sosyal medya etkileyicilerinin paylaşımları da denetim altına alınıyor. Bu kişilerin herhangi bir kazanç, indirimli ürün, hizmet veya bir etkinliğe katılım aracılığıyla menfaat elde etmesi durumunda, paylaşımlarında “reklam” veya “tanıtım” ibarelerini kullanması zorunlu hale getirildi.
SAHTE İNDİRİMLER VE TÜKETİCİ DEĞERLENDİRMELERİNE STANDART
İndirimli satış reklamlarında tüketiciyi yanıltan fiyat oyunlarına karşı da yeni kurallar devreye alınıyor. İndirimin başlangıç tarihinden önceki son 10 gün içerisinde uygulanan en düşük fiyat, üzeri çizilerek indirimden önceki fiyat olarak gösterilebilecek. Meyve ve sebze gibi çabuk bozulabilen mallar ile hizmet reklamlarında ise indirimli fiyattan bir önceki fiyat esas kabul edilecek. Tüketiciye bir fayda sağlanmasını belirli şartlara bağlayan satış reklamları da bu kurallara tabi olacak.
Öte yandan, tüketici şikâyetlerinin yayımlandığı platformlarda satıcı veya sağlayıcılara tanınan 72 saatlik cevap verme süresi 48 saate düşürüldü. İnternet ortamındaki tüketici değerlendirmelerinde ise, satın alma sürecinin doğrulanmasının mümkün olmadığı mecralardan alınan yorumların yayımlanması yasaklandı. Değerlendirmelerin farklı başlıklar (teslimat, satıcı vb.) altında sunulması halinde, hepsine aynı alanda açık, anlaşılır ve kolay ulaşılabilir şekilde yer verilmesi zorunlu kılındı.
YAPAY ZEKA, YASA DIŞI BAHİS VE İSTİSMARA FREN
Yeni dönemin en dikkat çeken maddelerinden biri de yapay zekâ teknolojilerine yönelik oldu. Reklamlarda insandan ayırt edilemeyecek yapay zekâ ürünü dijital karakterler kullanıldığında, bunun açıkça belirtilmesi şart koşuldu. Gerçek bir kişinin dijital kopyasının, bir malı veya hizmeti bizzat deneyimlediği ya da tavsiye ettiği izlenimi veren reklamlarda kullanılması ise tamamen yasaklandı. Bunun yanı sıra, yasa dışı bahis ve kumar oyunları ile fal, medyum ve astrologlar tarafından verilen hizmetlerin reklamları yasak kapsamına alındı.
Çevresel iddialar, takviye gıdalar ve akademik ünvanlar konusunda da tüketiciyi koruyucu maddeler eklendi. Çevresel beyan içeren reklamlarda herhangi bir açıklama yapılmaksızın “çevre dostu” ifadesinin kullanılması yasaklanırken, bu beyanların yetkili kurumlar, üniversiteler veya bağımsız araştırma kuruluşlarından alınan sertifikalarla ispatlanması zorunlu hale getirildi. Takviye edici gıdaların normal beslenmenin yerine geçtiği izlenimi yaratan reklamlar engellendi ve akademik ünvanların ticari ilanlarda yanıltıcı biçimde kullanımının önüne geçecek hükümler yönetmeliğe dahil edildi.
Dijital reklamlarda özellikle influencer paylaşımlarında neyin reklam, neyin kişisel öneri olduğunu anlamak zorlaşmıştı. Yeni düzenlemelerin tüketiciyi yanıltıcı içeriklere karşı gerçekten koruyup korumadığını zaman gösterecek.